SAÇ DÖKÜLMESİ YAPAN SAÇ HASTALIKLARI
Alopesia areata : Saç hastalıkları içinde otoimmun olan hastalıktır. Birden ortaya çıkar, saçlarda dairesel şekilde küçük bölgesel saç dökülmesi olur. Bazı hastalarda küçük oval şeklinde bir alanda saç dökülmesi olur, bazı hastalarda ise geride sadece birkaç tutam kıl kalacak şekilde geniş saç dökülmesi de olabilir.
Alopesia totalis : Baştaki tüm saçların dökülmesiyle seyreden ağır kayıptır. Bazen baştaki saç dökülmesiile birlikte kaş, kirpik dökülmesi de olabilir. Kıl köklerinin tamamı telojen faza girer. Alopesia totalis ve alopesia universalis gibi saç hastalıkları görülen kişilerin % 33 ünde dökülen kıllar, ilk bir yıl içinde yeniden gelişmeye başlar. Ancak nüks olmayacağının da garantisi yoktur.
Alopesia universalis : Herhangi tıbbi ya da fiziksel nedene bağlı olarak vücuttaki tüm kılların dökülmesi durumudur. Fiziki nedenler arasında, bağışıklık sistemi tarafından oluşturulan antikorların kıl köklerini tahrip etmesi yer alır. Kıl köklerinin yeniden aktif hale gelmesini başlatacak olan faktörler tam olarak bilinmemektedir. Tıbbi nedenler arasında ise kanser tedavisinden kullanılan kemoterapi ilaçları ve hücreler üzerinde toksik etkisi olan bazı ajanlar sayılabilir.
Traksiyon alopesisi : Saçların uzun süre gergin ve çekili kalacak şekilde örme ve topuz yapma şeklinde modellerin uygulanmasına bağlı saç dökülmesi şeklinde ortaya çıkar.
Skatrisyel alopesi : Saçlı deri üzerinde oluşan yara ve yanık izlerinden kaynaklanan saç dökülmesi durumudur.
Telojen effluvium : Geçici saç dökülmesi olarak bilinen bu durum, diffüz alopesinin en sık görülen şeklidir. Saçların % 60 ına kadar bir kayıp oluşabilir. Saç dökülmesi başlangıcından 3 ay öncesine geri dönüp bakıldığında, doğum, ağır diyetin başlangıcı, ağır, yüksek ateşli bir hastalık, geçirilmiş büyük bir ameliyat, strese girme ya da bir ilaç kullanımı gibi saç dökülmesi oluşturan sebebe rastlanır. Tiroid hormon dengesizliği, demir eksikliği, seboreik dermatit, sekonder sifilis, sistemik lupu eritematosus, vitiligo gibi hastalıklar zemininde de oluşabilir.
Anajen effluvium : Kemoterapi ilaçları gibi kıl köklerinde kimyasal hasar oluşturan maddelerin kullanımına bağlı olarak saç dökülmesi oluşur. Bu tür ilaçların kıl kökleri üzerinde toksik etkileri vardır. İlaç ya da madde kullanımı sona erdiğinde 6 ay sonra saçlar yeniden çıkmaya başlar.
Bu tip dökülmelerde dikkat edilecek bazı konular oldukça faydalı olur. Örneğin:
- Hafif şampuanlar kullanın
- Tarama için yumuşak fırça kullanın yuvarlak fırçaları kullanmayın
- Kurutma makinesini düşük sıcaklıkta kullanın
- Saçlarınızı boyatmaktan kaçının
- Fön uygulamayın
- Saçınızı kısa kestirin. Kısa modeller saçlarınızı daha kuvvetli, aynı zamanda yoğun gösterir. Saçlarınızın dökülmesini azaltır.
- Saçlarınızı korumak için korumak için güneşten koruyucu yağ ya da kremler, şapka, atkı ya da peruk kullanın.
- Saten yastık kılıfı kullanın.
Tinea capitis (Saçkıran): Saç hastalıkları içinde en sık olarak çocukluk çağında, 4 ile 14 yaşlar arasında görülen kafa derisinin bulaşıcı mantar hastalığıdır. Belirtileri şunlardır: kafa derisinde kaşıntı, ciltte yuvarlak şekilli pullanmalar, kızarıklık, küçük alanlar halinde dökülmeler, kel ve kafa derisi üzerinde küçük siyah noktalardır. Ağır durumlarda deri içinde iltihaplanmalar da oluşabilir.
Trichotillomani : Psikolojik bozukluklardan dolayı kişinin kendi kendine saçlarını yolması sonucu ortaya çıkar. Bazen, bu durum önemli sonuçları olmayan geçici alışkanlık şeklinde görülebilir, ancak bazen, ciddi duygusal sorunların belirtisi de olabilir. En sık olarak ergenlik öncesinde, ergenlik döneminin içindeki genç kızlarda gözlenir. Bu gibi durumlarda çözüm psikolojik danışmanlık hizmetindedir.
Sistemik lupus eritematozus (SLE) : Asıl olarak bir saç hastalığı olmayıp, kollajenin etkilendiği otoimmun hastalıktır. Vücutta birçok sistemin etkilenmesine saç dökülmesi de eşlik edebilir.
Sekonder sifilis : Saçlı deri içinde sınırları kesin dökülmüş alanlar halinde karşımıza çıkar. Genellikle şankr tipi lezyonların çıkmasından 2-8 hafta sonra saç dökülmesi başlar. Bu tip saç dökülmesi sonucu genellikle güve yemiş gibi görünüm oluşur.
